• 3d.jpg
    • 04-oper.png
    • banner-5.jpg
    • banner-6.jpg
    • banner-7.jpg
    • gammex-1.jpg
    • gammex-2.jpg
    • gammex-3.jpg
    • gammex-4.jpg
    • genano-slider00.jpg
    • genano-slider01.jpg
    • genano-slider02.jpg
    • slide-1.JPG
    • slide-2.JPG
    • slide-3.JPG
    • slide-4.JPG
    • slide-5.JPG
    • slide-7.JPG

Ölçüm Belirsizliği Nedir ?

Ölçüm Belirsizliği eğitimlerimiz Tıbbi Cihazların test Kontrol ve Kalibrasyonlarında belirlenen 7 yetki grubu dahilinde örnekler verilerek anlatılmaktadır.
Burada bir bilgi eksikliğini gidermek açısından aşağıdaki açıklamalar yapılmıştır.
Eğitim detayları için tıklayınız.

Ölçülen büyüklüğün, gerçek değerinin de içinde bulunduğu doğruluk aralığını belirlemek için istatistik-matematik metotlara ve şüpheye dayalı  bir tahmin hesaplamasıdır.

Bu tanımlamalar geniş olarak https://www.medibim.com.tr/TR/literatur/olcum-belirsizligi-nedir/  linkinde belirtilmiştir.

Ölçümün doğruluğuna etki eden bir çok dış ve iç etkiler vardır. Ölçüme tabi cihazdan gelen, referans cihazın kendisinden gelen, ölçüm metodundan, istatistiksel hesaplamalardan kaynaklı bir çok neden, ölçüm belirsizliğinin artmasına sebep olur. Bu etkiler A tipi ve B tipi olarak 2 gruba ayrılır ve hesaplamalar bu tip değerlendirmelerine göre yapılır. A tipi belirsizlik bileşenleri çok sayıda ölçüm gerektirir ve istatistiksel hesaplamalara dayanır. B tipi hesaplamaları ise önceki ölçüm verilerini, ölçüme tabi sistemin ve referans cihazın üretici bilgilerini ve genel kabul değerlerini, malzeme davranışlarını, tecrübe edinilmiş genel değerlendirmeleri içerir.

Her bir ölçümün doğruluğu şüphelidir, tam olarak gerçek değeri ölçmek tamamen şansa dayalı bir durumdur, bu sebeple yapılan ölçümler; belli bir aralık ifade edilerek, ölçümün bu aralıkta olduğu belli bir güven derecesine göre temin edilir.

Kalibrasyon ve Test-Deney laboratuvarlarının ölçüm kalitesini belirleyen ana unsurlardan birisidir.

Belli bir değerin ölçme tekrarları yapıldığında ölçüm sonuçlarının bir normal dağılım gösterdiği ortaya çıkar. Buna normal dağılım denilir ve Gauss dağılım olarak da adlandırılır. Alınan ölçümler aşağıdaki dağılım eğrisinde merkezde belirtilen µetrafında dağılım gösterir.

[caption id="attachment_2305" align="aligncenter" width="300"] Şekil 1 - Normal (Gauss) Dağılım[/caption]

Alınan ölçümlerin bu değer etrafında ne kadar dar bir aralıkta dağılım gösterirse, ölçüm düzeneğinin kaliteli bir sistem olduğu ve belirsizliğin de düşük olduğundan bahsedilebilir, ama bu aralık genişledikçe ölçüm belirsizliği de artar. Sekonder seviye laboratuvarlarda genel olarak k=2 olarak alınır ve %95.4 güvenlik seviyesi sağlar.

[caption id="attachment_2306" align="aligncenter" width="300"] Şekil 2 - Normal Dağılım K faktörü Güvenlik Bölgeleri[/caption]

Nazif İlker Sezdi
MsBM-BsEE-MBA

kaynaklar:

  1. https://www.bipm.org/utils/common/documents/jcgm/JCGM_100_2008_E.pdf
  2. http://www.turkak.org.tr/TURKAKSITE/docs/EA402.pdf
  3. https://secure.turkak.org.tr/docs/GuiedeLines/R20-02-01.pdf